Archief


Zoek
in

Nieuws

37931 items gevonden.

Negende Boskalis Beach Cleanup Tour gaat van start

sand-4355588_1280.jpgMeer dan 2.000 vrijwilligers gaan de komende twee weken de Nederlandse stranden opruimen, met ook dit jaar een extra focus op peuken.

Te weinig pvc-recyclaat beschikbaar voor rioolbuizen

PVCbuizen.jpegEr is te weinig gerecycled pvc beschikbaar om alle rioolbuizen in Nederland van recyclaat te maken. Wel zijn rioolbuizen op andere manieren te verduurzamen.

Duh maant steden tot minder gebruik wegwerpplastics

Fotolia_201277513_S.jpgDe Duitse milieuorganisatie Deutsche Umwelthilfe heeft meer dan 200 steden officieel verzocht hun consumptie van wegwerpplastics te verminderen.

VNG helpt gemeenten met nul-emissiezones

afvallogistiek.jpgDe VNG heeft een juridische notitie opgesteld die gemeenten moet helpen bij het inrichten van nul-emissiezones voor stadslogistiek.

Hogere tasjestaks, minder tasjes in Engeland

dreamstime_m_9444191.jpgHet verhogen van de verplichte bijdrage voor plastic tasjes in Engeland heeft het verbruik met ruim 20 procent omlaag gebracht.

300 kilo cocaïne verstopt tussen afval

dreamstime_11365393.jpgDe douane heeft tijdens een controle in de Rotterdamse haven 300 pakketten cocaïne gevonden.

Afvaldumpende boeren tot de orde geroepen

logo politie.jpgAl een aantal nachten op rij dumpen boeren afval op Nederlandse (snel)wegen. Soms gaat het zelfs om gevaarlijk asbesthoudend afval. Rijkswaterstaat reageert met partners in een gezamenlijk statement: “Stop met deze onveilige acties.”

The Ocean Cleanup bereikt nieuwe mijlpaal

Project Boyan Slat.jpgPlasticvanger 'Jenny' heeft bewezen dat de opvangsystemen van The Ocean Cleanup werken. Nu gaat de organisatie aan de slag met een vervanger die tot tien keer effectiever is.

RD4 bovenop kwaliteit pmd: vrijwel geen afkeur

Kleurkader - Plastic-blik-drink - Scherm.pngDe Limburgse inzamelaar RD4 haalt pmd niet alleen op, maar zorgt ook voor de op- en overslag en het natransport naar de sorteerder. Met controle over het hele proces blijkt de vervuiling in de stroom tot een minimum te beperken.

Altena consulteert over inzet vrijwilligers bij ophalen opk

20160329 Papierinzameling.jpgDe gemeente Altena wil het oud papier en karton uit circa 22.000 huishoudens, ook in het buitengebied, laten inzamelen met hulp van vrijwilligers. Zijn er partijen die dat zien zitten en onder welke voorwaarden?

EC presenteert kernindicatoren achtste milieuactieprogramma

dreamstime_m_2537407.jpgDe Europese Unie wil de vooruitgang op het gebied van milieu- en klimaatdoelstellingen van de Green Deal meten. Daartoe heef de Europese Commissie een lijst kernindicatoren gepresenteerd om de vooruitgang in de richting van de doelstellingen voor 2030 en 2050 te monitoren.

Cewep, Eswet en Cepi breken lans voor cogeneratie

Stavenhagen_Luftbild.jpgNu de EU in een energiecrisis zit moeten lidstaten prioriteit geven aan efficiënte productie van energie door cogeneratie. Dat vinden de Europese vertegenwoordigers van onder andere afvalverbranders, leveranciers van afvalverbrandingstechnologie en papierproducenten.

Reincarnate moet de bouwsector meer circulair maken

Fotolia_122737932_S.jpgEen nieuw Europees onderzoeksproject heeft als doel bouw- en sloopafval met 80 procent te verminderen.

Umicore blijft sterk presteren ondanks onrust in wereld

logo umicore.jpgDe resultaten van Umicore in de eerste zes maanden van dit jaar waren de op één na hoogste in haar geschiedenis, ondanks ernstige marktverstoringen, stijgende kosteninflatie en een volatiele omgeving voor edelmetaalprijzen.

Dar trots op 'schoonste Vierdaagseweek'

Dar Vierdaagse LindeDorenbos.jpgAfvalinzamelaar Dar heeft de indruk dat er rond de Vierdaagseweek minder afval is opgehaald dan in 2019. Dit succes zou voor het grootste deel terug te voeren zijn op de introductie van een circulaire beker.

Opnieuw prijsvraag circulaire ambachtscentra

dreamstime_m_192657463.jpgDe overheid trekt in september 1 miljoen euro uit voor het realiseren van circulaire ambachtscentra.

Pleidooi voor meer recycling van autoruiten

junk-yard-3381452_1280.jpgDe Europese vlakglasorganisatie Glass for Europe wil dat er meer aandacht komt voor het recyclen van ruiten uit afgedankte voertuigen.

Tomra en Envipco gaan voor hun kans in Portugal en Schotland

T-9-2.pngPortugal en Schotland maken zich op voor de invoering van statiegeld op drankverpakkingen. Emballagespecialisten Tomra en Envipco staan klaar om automaten te leveren.

Belgisch actieplan voor schoner mariene milieu

belgische-vlag.jpgDe federale overheid in België heeft een actieplan opgesteld dat erop gericht is zwerfafval op zee te voorkomen. Afval dat zich al in het mariene milieu bevindt, moet worden verwijderd.

Earth Overshoot Day opnieuw een dag vervroegd

2022_Past_EOD_en_sm.jpgDe dag waarop de mensheid evenveel grondstoffen heeft gebruikt als de aarde in een jaar kan regenereren valt weer een dag eerder. Dat betekent dat we de komende 156 dagen interen op onze voorraad.

NVRD ziet ruimte om sneller meer drankenkartons te recyclen

93755706_s.jpgPlannen van de overheid om de recycling van drankenkartons te bevorderen zijn volgens de NVRD te weinig ambitieus. Ook zouden ze niet leiden tot een gelijk speelveld met omringende landen.

'Afvalsector kan rol in energietransitie niet volledig oppakken'

dreamstime_m_253794018.jpgFead grijpt het Europese gasnoodplan en het RePowerEUplan aan om erkenning te vragen voor haar rol in de energietransitie. Om die rol goed te vervullen, heeft de afvalsector volgens de brancheorganisatie wel een aantal zaken vanuit Brussel nodig.

Recyclingdoelstelling drankenkartons: wenselijk of niet?

dreamstime_m_186757223.jpgHet Afvalfonds Verpakkingen ziet niets in een verpakkingsspecifieke recyclingdoelstelling voor drankenkartons. Volgens Recycling Aluminium Verpakkingen Nederland is het juist een must en moet de overheid de lat ook vooral niet te laag leggen.

Project Osiris nu echt op gang

erwan-hesry-1q75BReKpms-unsplash.jpgDe SDE++-subsidie voor Project Osiris is eindelijk binnen. Nu de vergunningen en de installatie nog.

Onderzoek naar vermeende vliegenoverlast CeDo

macro-g8aa9e095c_1920-AO Ankeiler.jpegHet Kennis- en Adviescentrum Dierplagen uit Wageningen gaat onderzoek doen naar vliegenoverlast die volgens inwoners van Beek wordt veroorzaakt door CeDo Recycling.

Noord-Holland stelt circulair bouwexpert aan

dreamstime_xl_17617975.jpgEen circulair bouwexpert moet de komende jaren gemeenten en woningcorporaties in Noord-Holland gaan ondersteunen om bouwprojecten zo circulair mogelijk te realiseren.

Consortium brengt zijstromen voor insectenkweek in kaart

consortium insectfeed milgro.jpegWelke laagwaardige zijstromen zijn te verwerken tot substraat - de voedingsbodem voor de kweek van insecten? Een samenwerkingsverband van insectenkwekers, adviesbureaus en een diervoederfabrikant krijgt 120.000 euro subsidie om dit te onderzoeken.

Multiverpakkingen minder handig, wel duurzamer

2220040.CC-Visual-No-Handylift-Linkedin-1200x628px-metlogos-v4.jpgAlbert Heijn, Jumbo, Coca-Cola Nederland en Vrumona schaffen samen de plastic handgrepen op multiverpakkingen frisdrank en water af.

Ineos sluit aan bij HolyGrail 2.0

Recycling image 1.jpgIneos Olefins and Polymers Europe heeft zich aangesloten bij het consortium dat een digitaal watermerk ontwikkelt. Dit moet de sortering en recycling van plastic verpakkingsafval aanzienlijk verbeteren.

Nieuwe proef met schillenboer in Haarlem

Schillenfiets - ondernemers - Jurriaan Hoefsmit.jpgMet een bakfiets gaat een schillenboer de komende maanden dagelijks keukenafval ophalen bij de horeca in Haarlemse binnenstad. Het is zeker niet de eerste proef op dit gebied in de stad.

Amsterdamse straat bestraat met oude tegels

amsterdam_logo.pngAmsterdam heeft bij wijze van proef een straat in Noord grotendeels bestraat met hergebruikte tegels.

Dutch Circular Polymer Valley voorbeeld voor Europa

Gerecyclede kunststoffen in publieke ruimte.pngHet Europese Comité voor de Regio's heeft Dutch Circular Polymer Valley benoemd tot één van de best practices van de Green Deal Going Local.

Duits onderzoek naar duurzamere tag-verwerking

asphalt-1180599_1280.jpgDuitsland is op zoek naar een nieuwe verwerkingsmethode voor teerhoudend asfalt. Storten of thermisch laten verwerken in Nederland is duur. Dit zouden bovendien niet de meest duurzame oplossingen zijn.

'Recht op reparatie kan onwenselijke gevolgen hebben'

electrician-3087536_1280.jpgEen niet goed doordachte invoering van een Europees 'recht op reparatie' kan onwenselijke gevolgen hebben voor mens en milieu, zowel binnen de EU als daarbuiten, waarschuwt het Instituut voor Europees Milieubeleid.

Weinig animo in Schotland voor inleverpunten statiegeldflessen

20211201_145323.pngSchotse winkelcentra, ziekenhuizen en bus- en treinstations lopen niet warm om een inleverpunt voor statiegeldflessen te exploiteren.

Rechtszaak tegen komst ethaankraker in Antwerpen

dreamstime_m_160251778.jpgClientEarth stapt samen met andere ngo's naar de rechter om de vergunning voor de nieuwe ethaankraker van Ineos in te laten trekken. Volgens de organisatie stimuleert de kraker de plasticproductie, waardoor de plastic vervuiling in de omgeving kan toenemen.

Naar circulaire consumptiegoederen: hergebruik waar het kan

Het Goed bij Zeeman RESALE14.jpgElektrische apparaten, verpakkingen en verbruiksartikelen, meubels en textiel hebben een flinke milieu-impact. Door circulariteitsdoelen te stellen kan deze verminderen. Het Transitieteam Consumptiegoederen doet een voorzet.

Van stortplaats naar "het best recyclende eiland ter wereld"

dreamstime_m_52445342.jpgTot vorig jaar belandde al het op Tilos ingezamelde afval op de lokale stortplaats. Inmiddels heeft het eiland een recordrecyclingpercentage bereikt.  

Mogelijke circulariteitsdoelen voor de kunststofketen

landbouwfolie.jpgLevensduurverlenging, reductie van het gebruik van virgin grondstoffen, en het tegengaan van lekkage naar het milieu. Drie voorbeelden van circulariteitsdoelen die het Transitieteam Kunststoffen voorstelt aan het kabinet.

Fead op zoek naar nieuwe secretaris-generaal

partnership_4688452.jpgDe Europese brancheorganisatie voor afvalbedrijven is de zoektocht gestart naar een nieuwe secretaris-generaal om haar belangen te behartigen in Brussel.

Verdeling plastic vervuiling in waterkolom rivieren

dreamstime_m_16275546.jpgOm plastic soep in de zee tegen tegen te gaan, wordt op meerdere plaatsen ingezet op het vangen van plastic vervuiling voordat die vanuit de rivieren de zee in stroomt. Maar in welke laag van de rivier zit eigenlijk het meeste plastic?

Project voor meer plasticrecyclaat in EEA van start

Fotolia_84687678_S.jpgMomenteel belandt slechts 2 procent van al het Europese plasticrecyclaat in nieuwe elektrische en elektronische apparatuur. Een nieuw project gefinancierd door het Horizon Europe-programma moet hier verandering in brengen.

Duitsers enthousiast maar achteloos over afvalscheiding

dreamstime_m_134586944.jpgDe overgrote meerderheid van de Duitse bevolking doet aan afvalscheiding, maar over de manier waarop valt een hoop op en aan te merken.

Risico voor verguningverlener bij onduidelijke vergunning

dreamstime_m_158772247.jpgWanneer niet duidelijk is wat precies is aangevraagd en vergund bij een revisievergunning, komt de onduidelijkheid voor risico van de vergunningverlener en niet voor risico van aanvrager.

Vergoeding voor onvermijdbaar medisch afval

syringes-332713_1280.jpgIn een gemeente in Overijssel kunnen inwoners die meer restafval hebben als gevolg van een medische aandoening, hiervoor een vergoeding aanvragen.

Oppositie niet gerust op verbetering afvalinzameling Amsterdam

Inzameling bedrijfsafval Amsterdam Halseme.jpgAmsterdamse VVD- en CDA-raadsleden maken zich grote zorgen over de organisatie van de afvalinzameling in de hoofdstad. Naar aanleiding van een vernietigende evaluatie van de invoering van dynamisch inzamelen in drie stadsdelen stellen ze schriftelijke vragen.

Vakbeurs Recycling moet afvalloos evenement worden

foto vakbeurs.jpgAfvalmanagement wordt dit jaar een centraal thema op Vakbeurs Recycling. De organisatie van de beurs gaat er zelf ook mee aan de slag.

Snuffelen aan zelfpersende afvalbakken en containers

dreamstime_m_39417950.jpgRotterdam test in het centrum van de stad drie zelfpersende afvalbakken. In Apeldoorn is de eerste ondergrondse perscontainer voor papier en karton de grond in gegaan.

Meer Duits AEEA ingezameld in 2021

dreamstime_m_164125812.jpgDe inzameling van AEEA nam vorig jaar in Duitsland een grote stap vooruit, maar niet zo groot als het extra aantal elektrische apparaten dat op de markt werd gebracht.

Rijkswaterstaat kiest partners om GWW circulair te maken

rijkswaterstaat-logo.pngConsortium VacWerk gaat Rijkswaterstaat helpen met het circulair maken van de grond-, weg- en waterbouwsector.
Vorige  1   117   146   154   156   157   158   159   160   165   184   280   759  Volgende

Artikelen

2523 items gevonden.

Nieuwe politiek

Begin februari plofte het LAP (Landelijk Afvalbeheerplan) op de deurmat. Hoewel Afval-Nederland niet echt werd verrast met dit lijvige boekwerk, was het toch een symbolisch moment; een jarenlange voorbereiding werd met deze publicatie afgesloten. In zijn bege-leidend schrijven meldde staatssecretaris Van Geel dat het geen eenvoudige klus was geweest. Hij verwees daarbij naar de vele en indringende discussies die plaatsvonden en het feit dat dit LAP het onverwachte einde van twee kabinetten heeft meegemaakt. Het LAP is daarbij niets bespaard gebleven; het werd controversieel verklaard en moest onder het juk door van het Strategisch Akkoord. Van Geel besloot zijn brief met de mededeling dat het niet gelukt is om iedereen tevreden te stellen. Dat is begrijpelijk. Iedereen heeft zo zijn eigen stokpaardjes en die kunnen zelfs in onze polder niet allemaal met succes wor-den bereden.

Nieuw beleid (secundaire) grondstoffen vraagt vooral coördinatie

Eind november 2002 organiseerde de VVM (Vereniging van Milieukundigen) samen met het ministerie van VROM een bijeenkomst over Nederlands afvalbeleid op lange termijn. Nu het LAP de uitvoeringsfase nadert is 'Den Haag' meer dan gemiddeld geïnteresseerd in 'De toekomst van het Afval'. Is er wel nieuw beleid nodig?

Niks ladder: roltrap!

Het milieu is uit. Het eerste kabinet Balkenende had geen minister maar een staatssecretaris en dat zal met het nieuwe kabinet waarschijnlijk niet veranderen. Met zo weinig aandacht voor het milieu is er ook weinig aandacht voor de afvalsector. Dat is zeer onterecht want de anno 2003 kan de afvalsector beter gekoppeld worden aan marktwerking en het ministerie van economische zaken dan automatisch aan milieu. Parallel daaraan kan de ladder van Lansink vervangen worden door de roltrap van de afvalmarkt.

Kunststofafval steeds meer hergebruikt

"De trend in Europa gaat richting meer afval door meer verpakkingen. Dit is een gevolg van de individualisering en de toename van de welvaart." Aldus één van de uitspraken die te horen was op een onlangs gehouden congres van de Vereniging Milieubeheer Verpakkingen. Met het congres wilde de VMK stilstaan bij een tweetal ontwikkelingen: het derde Convenant Verpakkingen en een herziening van de Europese Richtlijn verpakkingsafval.

Veel mogelijkheden voor collectief bedrijfsafval

Met grote belangstelling heb ik kennis genomen van het artikel 'Collectieve afvalinzameling bedrijventerreinen nog geen successory' in Afval! nummer 9 van 2002. Deze belangstelling vloeit mede voort uit de ervaringen van ADMES bij het verhogen van de doelmatigheid van de afval-inzameling bij twee leden van ADMES, de ondernemersverenigingen op het bedrijventerreinen De Hurk te Eindhoven (± 250 ondernemingen) en het bedrijventerrein te Uden (± 250 ondernemingen). Ook bij deze projecten kan niet zonder meer van een successtory worden gesproken, ondanks dat bij de deelnemende ondernemingen zeer substantiële resultaten zijn bereikt. Een aantal van de in het artikel genoemde ervaringen zijn voor mij duidelijk herkenbaar. In aanvulling daarop wil ik enige opmerkingen plaatsen.

De (tijdelijke) dip van het bouw- en sloopafval

De bouw- en sloopsector heeft het zwaar. Volgens sommigen is het zelfs dramatisch. 11 september, de bouwfraude, de economische teruggang; een opeenstapeling van gebeurtenissen die het bouwvolume, en dus de hoeveelheid bouw- en sloopafval, sterk heeft doen afnemen. En dan ook nog een koude winter. Toch is het niet overal kommer en kwel en bovendien tekenen zich weer lichtpuntjes af. Een rondgang over de markt.

Project 'Monitoring en evaluatie van het Bouwstoffenbesluit'

Tijdens de behandeling van het ontwerp-Bouwstoffenbesluit in de Tweede Kamer is toegezegd dit besluit binnen twee jaar na inwerkingtreding te evalueren. Deze toezegging was met name een gevolg van het feit dat destijds reeds enkele Kamerleden grote vraagtekens hadden bij de uitvoerbaarheid. Het project 'Monitoring en evaluatie van het Bouwstoffenbesluit' loopt in principe tot 2005. De resultaten van de evaluatiestudies tot nog toe staan beschreven in de 'Tussenrapportage 2001'. Algemeen beeld is dat het Bouwstoffenbesluit door zowel de markt als de overheid als een belangrijk en bruikbaar instrument wordt gezien om hergebruik te stimuleren, aldus de tussenrapportage.

Certificatie in het Bouwstoffenbesluit

In het Bouwstoffenbesluit wordt onderscheid gemaakt tussen 'betrouwbare' en 'risicovolle' bouwstoffen. De 'erkende kwaliteitsverklaring' (certificaat) wordt hierbij als belangrijkste bewijsmiddel aangemerkt. In de praktijk worden bij dit bewijsmiddel echter steeds vaker vraagtekens gezet, hetgeen leidt tot grote onduidelijkheid. Dat kan ook anders, en puingranulaat is daar een goed voorbeeld van. Een aanzet tot discussie over de verbetermogelijkheden van het Bouwstoffenbesluit.

Standaard voor secundaire brandstoffen

Sinds het LAP en het Kolenconvenant is er een mooie toekomst weggelegd voor secundaire brandstoffen. De productie ervan uit afvalstoffen zal echter onder strenge voorwaarden moeten plaatsvinden. Om zekerheid te hebben van de stimuleringsgelden van de overheid, is standaardisatie van de secundaire brandstoffen en certificering een logische stap. Een overzicht van de ontwikkelingen.

Oplossing voor ONF mogelijk in zicht

Afvalverwerking Regio Nijmegen (ARN) en Orgaworld zijn een samenwerking aangegaan om voor ONF (organische natte fractie) een oplossing te ontwikkelen. ONF is voor ARN de bron van een groot financieel probleem, omdat het gestort moet worden. Door ONF te composteren en in een tweede bewerking om te vormen naar biobrandstof onderzoeken beide organisaties de mogelijkheid om de afzet te stimuleren.

Aanwezigheid in afvalmarkt versterken

Railion, dat voor het tweede opeenvolgende jaar een positief bedrijfsresultaat laat zien, wil in 2003 versterkt groeien in de afvalmarkt.

Nieuwe ronde, nieuwe kansen

Op de valreep van 2002 ging, onder toevoeging van een aantal belangrijke wijzigingen, de Tweede Kamer akkoord met de inhoud van het Landelijk Afvalbeheerplan. Daarmee werd niet alleen een lange periode van voorbereiding afgesloten maar werd ook het vizier op de toekomst gericht. Schier eindeloze discussies over bijvoorbeeld afvalscenario's, preventie, minimumstandaard, moratoria, export en vergunningtermijn, lijken daarmee voorlopig ten einde.

Tarief zet meningen op scherp

De export van afval, onderbezetting van AVI's en geen ontheffing voor storten van huisvuil zetten de verhoudingen de laatste maand op scherp. Het tarief blijkt een struikelblok. Essent bepaalt voor een belangrijk deel de uitkomst en nam een opmerkelijke beslissing.

Rijden of stilstaan door Hoofdletters

Er was eens een brief. Gewoon zo'n ouderwets ding van papier in een bepaalde vorm (A-4 heette dat toen nog, tegenwoordig noemen ze auto's zo), met letters in drukinkt. Zonder spellingscontrole weliswaar, maar reuze handig voor als de stroom uitvalt. Bovendien overleeft het elke crash, behalve die van de postbode eventueel. Zo'n brief dus, daar wil ik het met u over hebben.

Diftar Zoetermeer struikelde in verkiezingskoorts

Doelbewust en verwachtingsvol zette het Zoetermeerse college van B en W in 1999 koers naar de invoering van tariefdifferentiatie. Een tegenvallende risicoanalyse en ondermaatse communicatie met de bevolking brachten de politiek echter sterk aan het twijfelen. De naderende verkiezingen van maart 2002 deden de rest: diftar sneuvelde nog voordat het van start was gegaan.

Substituut-brandstoffen voor het Hof in Luxemburg

Er is weer een tamelijk principiële zaak bij het Hof van Justitie in Luxemburg aanhangig. Daar heeft het Limburgse Verol voor gezorgd.

Wijkgericht communiceren over afval

Leidt gedifferentieerde communicatie op wijkniveau tot betere inzamelresultaten? De gemeente Zutphen nam de proef op de som met een communicatiecampagne van een jaar, geheel in het teken van de gescheiden afvalinzameling.

Afvalsector positief over MEP

In een noodtempo van enkele maanden is de regeling voor stimulering van duurzame energie, de MEP, ontwikkeld. Echt voldragen was deze in het begin dan ook niet. Na een korte inspraakprocedure zijn veel van de bezwaren weggenomen, ook die van de afvalsector. De aanvankelijk grote scepsis heeft plaatsgemaakt voor tevredenheid, behalve bij de milieuorganisaties. Ondanks hun lobby wordt onzuivere biomassa toch gesubsidieerd.

Nieuwe regeling stimulans voor energie uit afval

Dit jaar zal de Stimuleringsregeling Milieukwaliteit Elektriciteitsproductie (MEP) ingaan. Onderzoek door het Bureau AOO en het Milieu- en Natuurplanbureau van het RIVM naar de te verwachten effecten laat zien dat de regeling vooral een stimulans zal zijn voor investeringen in nieuwe verbrandingscapaciteit met een hoog rendement. Voor bestaande AVI's biedt de MEP weinig perspectief.

ERP-pakket combineert bedrijfsprocessen & milieuaspecten

Met de komst van Lynos B.V. heeft de milieuwereld er een nieuwe automatiseringspartner bij. Lynos is sinds 2002 actief als leverancier van de ERP-applicaties Microsoft Navision en Axapta. Men opereert nu nog in de Benelux, in de loop van 2003 komen Frankrijk en Engeland daarbij. Lynos is opgericht door Solon, een advieskantoor in de milieubranche en Qurius, een van de grootste Business Solution Centers van zowel Microsoft als Navision.

Vorige  1   93   116   122   124   125   126   127  Volgende