Niet over een kam scheren

Als het aan het ministerie van landbouw ligt, worden dierlijke mest, kunstmest en compost op één hoop gegooid. Het ministerie (voluit van landbouw, natuur en voedselveiligheid, LNV) doet een voorstel om de Meststoffenwet te wijzigen. De wet krijgt een 'gebruiksnormenstelsel' waarin wordt vastgelegd hoeveel nitraat, stikstof en dierlijke mest op het land mogen worden gebracht. De wetswijziging is een vertaling van de Europese Nitraatrichtlijn in Nederlands beleid.

Inmiddels is het gebruiksnormenstelsel voor dierlijke mest redelijk uitgekristalliseerd. Maar voor de overige organische meststoffen, waartoe volgens het ministerie ook compost behoort, is dat nog lang niet het geval. Overigens is compost helemaal geen meststof, het is een bodemverbeteraar die nauwelijks nitraat en fosfaat bevat.
Tijdens een voorlichtingsbijeenkomst over het nieuwe gebruiksnormenstelsel is duidelijk geworden dat LNV het antwoord op vele vragen schuldig moet blijven. Hiervoor is nader onderzoek nodig en dan is het de vraag of daar een regime uitkomt dat recht doet aan de functie die bodemverbeteraars in de landbouw vervullen.
Onverkort invoeren van het gebruiksnormenstelsel voor compost zal in ieder geval tot enorme administratieve lasten leiden. Bovendien overstijgt de hoeveelheid dierlijke mest en kunstmest die van compost enorm terwijl de hoeveelheden stikstof en fosfaat in compost vele malen kleiner zijn dan in dierlijke mest of kunststof. Een geringe fractie van een minimaal deel is nagenoeg niets. Waar hebben we het milieuhygiënisch gezien eigenlijk over?
Als klap op de vuurpijl stelt het ministerie voor om alle mengsels die dierlijke mest bevatten als dierlijke mest te beschouwen. Mengsels van bijvoorbeeld dierlijke mest met kunstmest en/of compost en/of grond en/of andere stoffen, die voor bepaalde vormen van teelt noodzakelijk zijn, worden gemakshalve tot dierlijke mest gerekend. Een dergelijke 'grote-stappen-snel-thuis-aanpak' heeft enorme consequenties.

Dit brengt mij tot de conclusie dat voor een buitenproportioneel geringe bijdrage aan de verbetering van het milieu een onevenredig grote inspanning gevraagd wordt.
Daarom ligt het voor de hand om bodemverbeteraars buiten het gebruiksnormenstelsel te houden. Gebruik van deze bodemverbeteraars is goed te regelen in een nieuw Bodemverbeteraarsbesluit. Het huidige Besluit gebruik en kwaliteit Overige Organische Meststoffen (BOOM) kan hiertoe omgebouwd worden. Op die manier kan voorkomen worden dat alle meststoffen onterecht over één kam worden geschoren.

Vakblad Afval! maart 2005 (nummer 2)