'Kwaliteit afvalstroom het best meetbaar tijdens inzameling'
Nieuw onderzoek geeft gemeenten inzicht in de mogelijkheden om de kwaliteit van gescheiden afvalstromen goed in beeld te krijgen.
Voor het programma Vang Huishoudelijk Afval (Vang-HHA) onderzocht Barnebies in de periode november 2021 tot en met februari 2022 wat de mogelijkheden zijn om gemeenten inzicht te geven in de kwaliteit van gescheiden materiaalstromen. De focus lag hierbij op het identificeren van de meest bruikbare én haalbare kwaliteitsmetingen en welke gegevens daarbij een rol spelen. Daarbij werd onderzocht welke informatiestromen en indicatoren rondom kwaliteit er reeds bestaan en hoe deze informatie verweven is in de afvalverwerkingsketen voor verschillende afvalstromen. In een artikel op de website van Vang HHA concluderen de onderzoekers dat detectie en registratie van stoorstoffen tijdens de inzameling de meest bruikbare en haalbare kwaliteitsmeting is voor gemeenten.
Bij de inzameling
Uit interviews met experts uit de sector, vertegenwoordigers van gemeenten, afvalbedrijven en producentenorganisaties en na twee interactieve workshops concludeert Barnebies dat in het algemeen geldt dat hoe eerder men vervuiling registreert, des te beter het inzicht in de kwaliteit van afvalstromen voor gemeenten. Vroeg in de keten keuren, eventueel met gebruik van een protocol, zien de geïnterviewden als meest bruikbaar en haalbaar, met name omdat de bron dan nog herleidbaar is en de inspanning om de keuring uit te voeren is te overzien. Het beste is om direct bij inzameling te meten: in de mini-container, verzamelcontainer of het inzamelvoertuig, bijvoorbeeld met een visuele inspectie. In elk geval is meting op of vóór overslag het beste. Daarna wordt namelijk afval uit verschillende voertuigen gemengd, en is niet meer te achterhalen uit welke wijk of gemeente het materiaal komt.
Op de overslag
Sorteeranalyses op de overslag kunnen, mits er genoeg van worden uitgevoerd, zorgen voor een representatief beeld van de kwaliteit van een stroom. Maar dit is ook duur. Reden voor de geïnterviewden om dit als ‘beperkt haalbaar’ te bestempelen.
Door de hele keten
Weging op elk punt in de keten en het daarmee opstellen van een massabalans zien de geïnterviewden als bruikbaar, maar lastiger haalbaar omdat overal consistent gemeten en vastgelegd moet worden. Een groot voordeel van de massabalans is dat hiermee focus komt op kwaliteit door de hele keten heen in plaats van vervuiling bij inzameling als maatstaf voor kwaliteit. Een groot nadeel van een massabalans is dat de resultaten in de keten meestal niet te herleiden zijn naar gemeente of wijk niveau.
