Categorie: beleid & uitvoering | Gepubliceerd: 22 september 2022

Afvalsector blij met meer geld

Het is goed dat het kabinet volgend jaar meer geld uittrekt voor de transitie naar een circulaire economie, maar er mag nog steeds meer oog zijn voor ketenbeleid.

Dat is de teneur onder brancheorganisaties in de afvalsector, zo blijkt uit de reacties van BRBS Recycling, de NVRD, het Afvalfonds Verpakkingen en FNOI en MRF op de op Prinsjesdag gepresenteerde Miljoenennota. In de begroting van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat is 72 miljoen euro gereserveerd voor duurzaamheid. Voor de versterking van het stelsel van vergunningverlening, toezicht en handhaving is 18 miljoen euro beschikbaar.

BRBS Recycling

BRBS Recycling is blij dat de Ministeries van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) en Binnenlandse Zaken gaan werken aan een verplicht percentage recyclaat in bouwmaterialen. Via aanbestedende rijksdiensten wordt zo een bepaald percentage recyclaat of hergebruik voorgeschreven bij de inkoop van bouwmaterialen. "Met ProRail en Rijkswaterstaat zijn direct twee overheidsorganisaties benoemd die hierbij het verschil kunnen maken en een leidende rol kunnen pakken, dit juichen wij ten zeerste toe", aldus de vereniging in een reactie. 

Verder roept BRBS het ministerie van IenW ertoe op om de doorontwikkeling van bestaande goed werkende recyclingprocessen mee te nemen in de verdeling van fondsen uit de nieuwe subsidieregeling voor grote Circulaire Ketenprojecten. Deze regeling is bedoeld om om circulaire projecten die het Versnellingshuis Nederland Circulair zijn ontgroeid, meer middelen en begeleiding te geven om zich door te kunnen ontwikkelen. 

Kritiekpunten heeft de BRBS ook. Vooral de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2023 ziet de vereniging met angst en vrezen tegemoet. "Wij zien nog een aantal paragrafen die niet goed ingevuld zijn en die een enorme bedreiging zijn voor de transitie naar een Circulaire Economie. Wanneer de Overheid onze adviezen niet overneemt kan het Betonakkoord opgezegd worden en verdwijnen miljoenen tonnen beton- en puingranulaat vanaf 1 januari 2023 weer onder de snelweg als wegfunderingsmateriaal", aldus de vereniging. "Ook een goede oplossing, doch enorm zonde voor de betonindustrie en de bouwindustrie die geen secundaire betongrondstoffen meer aangeleverd gaan krijgen." 

FNOI en MRF

FNOI en MRF zijn blij dat duurzaamheid en de transitie naar een circulaire economie niet alleen aandacht, maar ook budget meekrijgen in de begroting van IenW voor het komende jaar. Wel hopen ze dat het budget niet alleen wordt ingezet voor subsidieprogramma's, maar ook een "krachtdadige beleidsaanpak". Bijvoorbeeld voor het vormgeven van het Circulair Materialenplan, de opvolger van het Lap3. Het is hierbij essentieel dat wordt ingezet op ketenbeleid, met nadruk op circulair ontwerp en de waarde van secundaire grondstoffen, volgens FNOI en MRF. Ze roepen onder meer op tot duidelijke einde-afvalcriteria voor oud papier en karton. Ook is een praktijkgerichte uitwerking van de risicobenadering voor zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) nodig. 

De organisaties hebben echter wel hun vraagtekens bij de toelichting in de begroting dat de capaciteit van de ILT gaat worden ingezet om te voorkomen dat waardevolle grondstoffen ‘weglekken buiten Nederland en de EU’. FNOI en MRF wijzen erop dat waardevolle grondstoffen als oud papier en metalen juist een positieve financiële waarde hebben en dat er een wereldwijde markt voor is. "Protectionisme door het afsluiten van de Europese grenzen zal leiden tot sterk dalende prijzen en daarmee het wegvallen van de grootste stimulans voor circulariteit, de markt. Dat kan niet de bedoeling zijn."

NVRD

De NVRD meldt blij te zijn dat het kabinet het komende jaar méér dan voorgaande jaren investeert in de circulaire economie. Wel is het nog afwachten hoe de keuzes van het kabinet worden vertaald in concreet beleid. "Wij blijven het ministerie gevraagd en ongevraagd voorzien van het perspectief van de gemeentelijke en publieke afvalinzamelaars", geeft de NVRD aan, die verder nog niet inhoudelijk reageert.

Afvalfonds Verpakkingen

Het Afvalfonds Verpakkingen benadrukt net als FNOI en MRF het belang van een ketenaanpak. "Samen willen we de verpakkingsketens sluiten. Om dat te bereiken is een vraaggestuurde keten nodig, waarbij de kwaliteit van gerecycled materiaal het uitgangspunt is", aldus het Afvalfonds in een reactie. Hoewel het verpakkend bedrijfsleven vanuit de producentenverantwoordelijkheid al een bijdrage levert aan het verhogen van de circulariteit, vindt het Afvalfonds dat niet vergeten mag worden dat de steun van de overheid als partner daarbij zeer belangrijk is. Voor een duurzaam, fossielvrij en circulair Nederland komt steeds meer geld beschikbaar, "dat is in het verleden wel eens anders geweest." Het Afvalfonds ziet de nieuwe kabinetsplannen dan ook als "een positieve ontwikkeling in ons partnerschap met de overheid." Anders dan FNOI en MRF is de organisatie juist blij dat de ILT zal inzetten op het behoud van waardevolle grondstoffen in Nederland en het tegengaan van weglekken.

FME

FME focust in haar reactie vooral op het besluit van het kabinet om geen geld te reserveren om bedrijven te helpen die in problemen komen door de hoge energieprijzen. Omdat andere Europese landen wel steunpakketten hebben opgetuigd voor de industrie, vreest de organisatie dat Nederlandse bedrijven opdrachten gaan verliezen aan het buitenland. "De Nederlandse industrie is van cruciaal belang om de energietransitie te laten slagen", benadrukt FME. 

Vereniging Afvalbedrijven

Tijdens Prinsjesdag afgelopen dinsdag werd bekendgemaakt dat op 1 januari 2023 een oplopende minimum CO2-prijs voor de industrie wordt geïntroduceerd. Daarnaast wordt de huidige CO2-heffing voor de industrie aangescherpt om 4,85 miljoen ton extra CO2 in 2030 te besparen. De afvalsector wil hieraan bijdragen, maar het benodigde handelingsperspectief voor de AEC's ontbreekt of is onduidelijk. Dit laat de Vereniging Afvalbedrijven (VA) weten in een reactie aan AfvalOnline.